Tuy nhiên, điều mà không ít người lo lắng đó là chất lượng những nguyên liệu này như thế nào, xuất xứ ở đâu... rất cần được các cơ quan chức năng quan tâm xem xét.
Sôi động “chợ online”
Khác hẳn với trước, vài năm trở lại đây, xu hướng tự làm bánh Trung thu tại nhà được rất nhiều chị em ưa chuộng. Chị Kim Anh sống ở Giảng Võ (Ba Đình, Hà Nội) cho biết:
Mua bánh ở ngoài vừa đắt vừa không đảm bảo nên ngày càng nhiều người thích tự làm bánh để không có chất bảo quản, không phẩm màu hay phụ gia…
Hơn nữa, quá trình làm bánh cũng là một cách giải trí cho con em mình. Tuy nhiên, bánh tự làm nhưng các nguyên liệu đầu vào vẫn phải đi mua ở ngoài, nên cứ gần đến mùa là mạng xã hội lại tràn lan những đoạn quảng cáo bán bột và nhân bánh Trung thu các loại.
“Để đảm bảo an toàn và chất lượng tốt, các thành viên trên nhiều diễn đàn trực tuyến thường chỉ cho nhau địa chỉ hay kinh nghiệm mua hàng ở chỗ quen.
Cửa hàng tôi hay mua chỉ là hộ gia đình kinh doanh theo mùa vụ, chỉ bán hàng online và đến dịp Trung thu mới làm, tôi đã lấy hàng quen nên rất yên tâm mặc dù không có giấy chứng nhận xuất xứ của các loại nguyên liệu này” - Chị Anh chia sẻ.
Đảo qua các trang mạng chúng tôi thấy giá thành và chủng loại các mặt hàng làm bánh Trung thu khá đa dạng về chủng loại. Giá các loại bột bánh dao động từ 25.000 - 60.000 đồng/kg, giá các loại hương liệu, tinh dầu từ 40.000 - 150.000 đồng tuỳ sản phẩm và xuất xứ nguồn gốc…
Nhưng có lẽ phong phú nhất phải kể đến các loại nhân, nhiều nhất vẫn là mứt bí, hạt bí tách vỏ, mứt sen, trứng muối, lạp xưởng, đậu xanh… với mức giá từ 50.000 - 200.000 đồng/kg tuỳ loại.
Các sản phẩm này có thể được bán theo từng lạng 100 - 200g, tuỳ theo sở thích của khách hàng mà các cửa hàng sẽ cung cấp riêng, hoặc đóng gói sẵn từng túi nguyên liệu hỗn hợp theo bánh truyền thống để khách hàng thuận tiện sử dụng hơn.
Tuy nhiên, điều đáng quan tâm ở đây là các sản phẩm bán qua mạng này hầu hết đều là sản phẩm tự đóng gói rất đơn giản, nhãn mác, ngày sản xuất và hạn dùng có thể có, nhưng giấy chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm của các cơ quan chức năng thì hầu như không hề có.
Trong vai một người mua, chúng tôi đã vào một vài trang mạng như: vikybomi.com.vn; dolambanh.net... để đặt mua một nguyên liệu làm bánh trung thu như: Mứt bí, hạt sen trần, nước đường bánh nướng, tinh dầu hoa bưởi.
Nhưng khi gọi điện hỏi về nguồn gốc xuất xứ, chất lượng, hay hạn sử dụng... đại diện các trang này đều trả lời rất chung chung như: Yên tâm toàn là hàng ngoại nhập và đảm bảo 100%...
Thả nổi quản lý
Không chỉ bán hàng qua mạng, tại các kênh bán hàng truyền thống, vấn đề ATVSTP cũng rất mập mờ. Dạo quanh một số tuyến phố chuyên bán sản phẩm này tại Hà Nội như: Hàng Đường, Hàng Buồm hay tại chợ Đồng Xuân, Thành Công, Cống Vị... chúng tôi nhận thấy, các mặt hàng được bày bán tràn lan với nhãn mác thô sơ, chỉ đóng gói bằng túi nilon không ghi tên, ngày tháng sản xuất…
Thậm chí, tại một cửa hàng trên phố Hàng Buồm, bò khô, hạt bí được người bán hàng bày ra thúng mẹt, hoặc để mở bao bì để người mua dễ xem…
Trong vai một người đi mua bột về làm bánh, chị Hà Thuý Quỳnh - một người bán hàng nguyên liệu làm bánh tại chợ Thành Công giới thiệu cho chúng tôi một vài sản phẩm cũng có đóng gói bao bì, nhãn mác và quảng cáo là hàng xuất xứ từ các làng nghề hay cơ sở sản xuất gia truyền có uy tín tại Hà Nội.
Nhưng qua quan sát, những mặt hàng bán ở đây thấy bao bì, nhãn mác sản phẩm khá cũ, nhiều loại sờn rách, mờ đục, ngày sản xuất và hạn sử dụng in nhoè, khó có thể tin tưởng về độ an toàn vệ sinh của các sản phẩm này.
Thấy chúng tôi có vẻ băn khoăn về chất lượng của sản phẩm, chị Quỳnh cam đoan đây là hàng chất lượng đảm bảo và giải thích, đây sản phẩm mứt sen gia truyền của Hàng Điếu, sản xuất tại nhà nên hình thức đóng gói chỉ được như vậy.
Khảo sát một vòng tại các chợ (Cống Vị, Đồng Xuân, Thành Công) chúng tôi nhận thấy, các mặt hàng có mức giá dao động khá lớn, nếu khách hàng nào không biết có thể bị chủ hàng “hét” giá gấp rưỡi hoặc gấp đôi.
Tại một ki-ốt hàng ở chợ Đồng Xuân, khi chúng tôi hỏi mua mứt bí thì chủ cửa hàng này nói giá 180.000 đồng, cùng chủng loại ở chợ Thành Công người bán nói 150.000 đồng, trong khi đó ở Hàng Đường là 100.000 đồng, Hàng Buồm là 120.000 đồng...
Tương tự, lạp xưởng cũng mỗi nơi nói giá một kiểu, nhưng tất cả dao động từ 30.000 - 50.000 đồng/lạng, trong khi giá thực tế của loại sản phẩm này chỉ vào khoảng 15.000 - 20.000 đồng/lạng…
Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) khuyến cáo, mọi người nên sử dụng sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, có ghi thời hạn sử dụng, được bày bán ở nơi hợp vệ sinh, đủ trang thiết bị che đậy tránh bụi bẩn, mưa nắng, côn trùng xâm nhập, bảo quản theo đúng quy định trên nhãn sản phẩm của nhà sản xuất. Tuyệt đối không lựa chọn, mua sản phẩm trôi nổi, hàng hết hạn sử dụng, bao bì rách nát, sản phẩm biến dạng, có mùi ôi thiu, ẩm mốc hay hàng nhập lậu... sẽ dẫn tới nguy cơ MM88m ưu đãi khủng ảnh hưởng đến MM88 đăng nhập và tính mạng...