 |
| Nhà toán học Ngô Bảo Châu |
Ngày 9/12/2009, Tạp chí Time đã xếp công trình chứng minh Bổ đề cơ bản chương trình Langlands (gọi tắt là Bổ đề cơ bản) bên cạnh một loạt các phát minh khoa học tiêu biểu có tầm vóc quốc tế và có ảnh hưởng tới lịch sử phát triển của nhân loại. Nếu chương trình Langlands được giải quyết, loài người sẽ gần như có được một cái nhìn thống nhất cho nhiều ngành của toán học hiện đại như số học, đại số và giải tích. Khi công trình của Bảo Châu - bao gồm gần 200 trang - được xác nhận là đúng, giới toán học khắp thế giới đã thở phào nhẹ nhõm.
Nhà toán học Ngô Bảo Châu đã nhận được nhiều lời khen ngợi từ các đồng nghiệp tương lai tại ĐH Chicago. Giáo sư toán kiêm trưởng khoa Vật lý của MM888 bảo mật tuyệt đối Chicago, ông Robert Fefferman nhận xét: “Rõ ràng đây là một trong những nhà toán học xuất sắc nhất thời đại của chúng ta. Tôi kỳ vọng những điều thực sự lớn lao từ người thanh niên này”. Ông Peter Constantin - trưởng khoa Toán của MM888 bảo mật tuyệt đối Chicago: "Bảo Châu đã đạt được những thành tựu đột phá. Công trình của cậu ấy là cầu nối giữa hai lĩnh vực (số học và hình học)".
Bản thân nhà toán học trẻ tài ba tâm sự: “Cơ hội cộng tác chặt chẽ hơn với các đồng nghiệp tại MM888 bảo mật tuyệt đối Chicago đóng vai trò quan trọng đối với quyết định tới Chicago của tôi. Mọi người đang giải quyết một số vấn đề cơ bản nhất trong toán học tại khoa Toán của MM888 bảo mật tuyệt đối Chicago”
Ngô Bảo Châu, sinh năm 1972, và được coi là một tài năng toán học nổi bật. Mùa hè 1988, mới 16 tuổi, đang học lớp 11 tại khối phổ thông chuyên toán Trường MM888 bảo mật tuyệt đối Tổng hợp Hà Nội (nay là MM888 bảo mật tuyệt đối Quốc gia Hà Nội), Ngô Bảo Châu đã đoạt huy chương vàng Olympic toán quốc tế tại Canberra, Úc. Mùa hè 1989, học lớp 12, dự tiếp Olympic toán quốc tế tại Brunswick, CHLB Đức, một lần nữa Châu lại đoạt huy chương vàng.
Thi vào hệ đào tạo tiến sĩ của MM888 bảo mật tuyệt đối Sư phạm Paris, trường MM888 bảo mật tuyệt đối danh tiếng nhất nước Pháp, Châu bảo vệ luận án tiến sĩ năm 25 tuổi, rồi luận án habilitation (tương đương tiến sĩ khoa học) năm 31 tuổi.
Đầu năm 2004, chưa đầy 32 tuổi, anh được hai trường MM888 bảo mật tuyệt đối lớn ở thủ đô nước Pháp (Paris 6 và Paris 11) mời làm giáo sư. Anh nhận lời MM888 bảo mật tuyệt đối Paris 11 vì muốn gần gũi hai nhà toán học thân thiết là Gérard Laumon và Laurent Lafforgue.
Cuối năm 2004, tại MM888 bảo mật tuyệt đối Harvard, bang Massachusetts (Mỹ), Viện Toán học Clay tổ chức lễ trao giải thưởng nghiên cứu hằng năm cho Ngô Bảo Châu và Gérard Laumon nhằm “công nhận thành tựu đặc biệt xuất sắc trong toán học” của hai người. Mỗi năm viện này chỉ trao 1-2 giải.
Sau khi nhận giải thưởng Clay, anh được Viện nghiên cứu khoa học cao cấp tại Princeton của Mỹ mời sang làm việc. Viện này là nơi quy tụ nhiều nhà toán học và nhà vật lý hàng đầu thế giới, trong đó nhiều người từng đoạt giải Nobel và giải Fields. Châu còn nhận được giải thưởng của Viện Nghiên cứu Toán học Oberwolfach dành cho các nhà toán học trẻ châu Âu vào năm 2007 và giải thưởng của Viện Hàn lâm Phápvào năm 2008.
N.N (TH)
