Sự hình thành và phát triển của cơ quan thường trú (CQTT) phía Nam, có thể nói là một bước tiến mạnh mẽ của Báo trong mở rộng địa bàn, đa dạng hóa ấn phẩm, xây dựng đội ngũ phóng viên, biên tập viên...
Những ngày đầu gian khó
Sau 30/4/1975, để kịp thời có những bài viết về sự đổi mới giáo dục của miền Nam sau giải phóng, phóng viên của Báo GD&TĐ (Lúc ấy báo còn mang tên Người Trung Tâm Đăng Nhập MM88 Chính Thức Mới Nhân dân) đã có mặt trên nhiều địa phương ở Nam Trung bộ, TPHCM, Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long.
Bấy giờ báo chỉ dừng lại ở mức phát hành nửa tháng/kỳ và mỗi kỳ có 8 trang. Những phóng viên đầu tiên của Báo có mặt tại miền Nam ngay sau giải phóng có thể kể đến nhà báo Lê Khắc Hoan, Hoàng Minh Tường, Đinh Khắc Vượng, Hoàng Hưng, Nguyễn Ngọc Chụ…
Không chỉ viết bài, đưa tin phản ánh công cuộc xây dựng nền giáo dục cách mạng, xây dựng những điển hình tiên tiến, các cán bộ, phóng viên biệt phái vào Nam còn làm nhiệm vụ cán bộ giáo dục đi truyền đạt kinh nghiệm cho cơ sở.
Sau gần 2 năm thực hiện tác nghiệp với đội ngũ phóng viên biệt phái, đến cuối năm 1978, báo đã tổ chức được lực lượng đầu tiên cắm chốt khu vực phía Nam.
Một tổ phóng viên phía Nam được thành lập gồm 4 nhà báo: Nguyễn Vũ Tiềm, Hoàng Hưng (Đặc trách TPHCM và khu vực Đông, Tây Nam Bộ), Diệp Phú Hương (Đà Nẵng và Nam Trung Bộ) và Nguyễn Thái Bình (khu vực Tây Nguyên).
Tuy nhiên, chỉ một thời gian ngắn, Diệp Phú Hương mất, Nguyễn Thái Bình và Hoàng Hưng chuyển công tác.Tổ phóng viên chỉ còn 1 người và Hà Nội lại tiếp tục tăng cường các đoàn biệt phái.
Điều kiện cơ sở vật chất những ngày đầu công tác của tổ rất khó khăn. Đại diện Báo buổi ban đầu tại khu vực phía Nam tạm đặt liên lạc tại 2Bis Điện Biên Phủ- là nhà riêng của nhà báo Nguyễn Vũ Tiềm. Căn hộ tuy chật hẹp nhưng đã trở thành đại bản doanh của anh em phóng viên biệt phái mỗi khi vào công tác ở khu vực phía Nam.
![]() |
| Tập thể cán bộ, phóng viên Cơ quan Thường trú |
Năng động với những ấn phẩm mới
Cuộc sống và cả hoạt động tác nghiệp của tổ phóng viên biệt phái rất chật vật. Thế nhưng không khí năng động của thành phố sau giải phóng đã khiến các phóng viên của Báo chủ động, sáng tạo suy nghĩ tìm tòi những giải pháp mới để khắc phục và phát triển.
Những đầu sách có tính chất tài liệu tham khảo như Để học tốt môn Toán, Để học tốt môn Văn do tổ phóng viên phối hợp với các Vụ chuyên môn của Bộ đã có số lượng phát hành khá lớn.
Thị trường bên ngoài là cơ hội cho các báo nhưng báo ta vẫn chủ yếu giới hạn trong MM88b nhà cái, làm thế nào để ấn phẩm của ngành ra được thị trường? Từ trăn trở này, các phóng viên biệt phái phía Nam, trong đó, người đề xuất ý tưởng đầu tiên là nhà báo Lê Khắc Hoan, đã Thiên đường trò chơi đổi thưởng MM886 xây dựng đề án cho ra đời tạp chí Thế giới mới .
Để thực hiện đề án này và nhằm tăng cường hơn nữa công tác thông tin, phát hành báo GD&TĐ cho khu vực phía Nam, tổ phóng viên phía Nam dần dần được tăng cường: Nhà báo Đỗ Quốc Anh từ Công đoàn Giáo dục Việt Nam chuyển qua; Nhà báo Lê Khắc Hoan (từ tòa soạn phía Bắc tăng cường thêm), rồi nhà báo Lê Khắc Hân (từ Sở GD&ĐT TPHCM chuyển về)...
Nhiệm vụ tăng, nhân sự tăng là điều kiện chín muồi cho việc thành lập một CQTT phía Nam. Tháng 7/1991, CQTT phía Nam chính thức được Bộ GD&ĐT ra quyết định thành lập (Quyết định số 1518/TCCB của Bộ GD&ĐT do Bộ trưởng Trần Hồng Quân ký).
Nhiệm vụ bấy giờ của CQTT là phản ánh, viết bài, đưa tin về đời sống giáo dục khu vực phía Nam; làm tạp chí Thế giới mới. Từ năm 1991 đến 1994, có thời điểm tạp chí Thế giới mới phát hành 7 vạn bản, có mặt rộng rãi trên thị trường. Từ năm 1994, tạp chí Thế giới mới xin tách riêng khỏi Báo, trở thành một ấn phẩm độc lập.
Để có doanh thu, tiếp tục đảm bảo họat động và sự phát triển của CQTT phía Nam, năm 1996, nhà báo Nguyễn Vũ Tiềm tổ chức xây dựng đề án làm chuyên đề Tài hoa trẻ.
Từ chỗ là một ấn phẩm sách, Tài hoa trẻ đã trở thành tạp chí tri thức tổng hợp 1 tháng/kỳ, 1 tháng 2 kỳ, 3 kỳ, đến năm 2000 là chuyên đề phát hành hàng tuần.
Với tôn chỉ mục tiêu “Phát hiện và bồi dưỡng nhân tài, phát huy tài hoa mọi lĩnh vực, vi sự phồn vinh của đất nước, vì hạnh phúc mọi nhà”, chuyên đề Tài hoa trẻ đã tập trung ưu tiên mảng tin, bài viết về những tấm gương, những điển hình trong và ngoài ngành giáo dục.
55 năm thành lập Báo, gần 40 năm mở đất phương Nam, 23 năm định danh CQTT - Truyền thống của tờ báo đã và đang tiếp sức mạnh cho những người công tác ở CQTT phía Nam thêm nghị lực, niềm tin để phấn đấu nhiều hơn nữa trong chặng đường sắp tới.
