Khi được hỏi tên những đứa con của mình, người cha ngẩn ngơ chỉ trỏ một hồi rồi “cầu cứu” đến 2 cuốn sổ hộ khẩu mới đọc được rành mạch tên tuổi các con mình.
Chuyện bi hài
Rời thành phố Tam Kỳ (tỉnh Quảng Nam), chúng tôi tìm đến với những bản làng nơi lưng chừng núi non Trà My (huyện Bắc Trà My, Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam). Câu chuyện hy hữu về đại gia đình đông con nhất tỉnh của anh Đỗ Ngọc Nam (SN 1972) và chị Huỳnh Thị Lạc (SN 1974, trú thôn Ba Hương, xã Trà Đông, huyện Bắc Trà My, Quảng Nam) là điểm đến đầu tiên của chúng tôi.
Trong căn nhà nhỏ xiêu vẹo, rách nát của đại gia đình, chị Lạc, người phụ nữ xấp tiều tụy, ốm yếu rất nhiều so cái tuổi 39 của mình, ái ngại khi chuyện trò với chúng tôi.
Theo lời người đàn bà này, cuộc đời chị là nững chuỗi ngày giông gió, sau khi chia tay với người chồng đầu, chị cùng đứa con về lại mãnh đất Trà Đông sinh nhai. Chẳng lâu sau đó, chị bén duyên với anh Nam, một chàng trai hiền lành, cục mịch. “Năm 1990, chúng tôi lấy nhau và sinh hạ con gái tên Đỗ Thị Tình. Rồi 3 năm nữa tôi mới sinh thêm cháu nữa”, chị Lạc nói.
Cũng từ đó, hai vợ chồng anh chị bắt đầu “hành trình” nối dài “kỷ lục” ngược đời của mình. Chỉ trong vòng chưa đến 20 năm, anh chị sinh hạ 14 người con và nếu tính thêm cả đứa con riêng với chồng trước, chị Lạc “sở hữu” đến 15 người con trai gái.
Sau khi kê vội chiếc bàn gỗ nhỏ với mục đích cho chúng tôi ghi chép lại tên đầy đủ của các con mình, anh chị Lạc bắt đầu màn “đối khẩu” lạ đời nhằm xác định tên tuổi và vị trí anh em của 14 đứa con của mình. Lẫn lộn một hồi, không nhớ hết tên tuổi các con, anh Nam lục đục “cầu cứu” 2 cuốn sổ hộ khẩu dài ngoằng.
Nhờ đó, người cha này đọc rành mạch cho chúng tôi: Ngoài Thị Tình (SN 1990), còn có Văn Hà (1993), Văn Đông (SN 1994), Thị Nhị (SN 1995), Thị Hương (SN 1996), Văn Triều (SN 1998), Văn Trương (SN 1999), Ngọc Tạo (SN 2001), Ngọc Phú (SN 2002), Ngọc Cường (SN 2004), Ngọc Thuận (SN 2007), Thị Hòa (SN 2008), Thị Mỹ (SN 2011), Thị Châu (SN 2013).
Xót xa những số phận
Có mặt cùng chúng tôi tại gia đình, ngoài hai vợ chồng anh chị và một cháu nhỏ sau cùng chưa cai sửa đang được chị Lạc bế trên tay, còn có 6 đứa con khác đang ở nhà. Theo chia sẻ của anh chị, Tình và Hà đã lập gia đình, còn 5 người nữa có đứa đi chơi, có đứa đang đi làm thuê đâu đó.
Vì hoàn cảnh khó khăn, anh chị bôn ba theo công việc nên hầu như không có thời gian chăm sóc con cái. Cô bé Thị Hương (SN 1996) từ lâu nay được xem là “quản gia” của đại gia đình này.
Hương nói: “Hiện tại trừ đứa kế út đang đi học còn lại tất cả các anh chị em đều bỏ dở việc học. Như anh Hà, học chưa xong cấp 2, đi phụ hồ quen với một chị nữa nên cưới rồi. Ba má đi làm cả ngày, tối mịt mới về. Ở nhà em lo cho các em. Nhưng cũng không lo nổi, đứa nào có việc gì thì đi làm nấy, đứa đi học thì đi học, không thì ở nhà”.
Chỉ với một đám ruộng cỏn con, gia đình này luôn lâm vào cảnh “chạy ăn từng bữa”, theo lời Đỗ Ngọc Tạo (SN 2001) thì vì đông con, phần vì ba mẹ bận lo toan cuộc sống, nên anh chị em cậu đều tự “quyết định” số phận của mình. “Đứa thì ở nhà, đứa đi chơi, đứa đi làm thuê còn em hay ra đồng bắt ốc về luộc ăn”, Tạo nói.
Cũng theo lời cậu bé, chỉ đến bữa ăn cả gia đình mới có cơ hội tập trung đông đủ. Bởi thường ngày nếu ở nhà hết cũng chả có đủ ghế mà ngồi, nhà chả đủ rộng mà đứng.
Phần đứa nào, đứa nấy tự lo, ăn uống xong lại kéo nhau mỗi đứa một nơi. Đến tôi về, mùa lạnh cũng như mùa nóng, anh Nam cùng mấy đứa nữa nằm lăn giữa nhà, còn chị Lạc với cháu nhỏ nhất nằm trên chiếc giường tre ọp.
Trao đổi với chúng tôi, ông Trần Văn Dự, Trưởng thôn Ba Hương (xã Trà Đông) thở dài: “Nói nhiều lắm mà cô chú ấy không nghe. Ở đây chính quyền các cấp quan tâm, cán bộ y tế thôn bản chỉ bảo cho cô chú ấy rõ ràng về vấn đề dân số, gia đình, sinh đẻ ít thôi để còn phát triển kinh tế. Ấy vậy mà cứ thích làm liều, sinh để mãi rồi lý sự cùn”.
