(GD&TĐ) - Đối với người mắt sáng, học võ đã là một điều khó khăn. Với người khiếm thị, khó khăn đó lại càng nhân lên gấp bội. Nhưng với niềm say mê, sự nhiệt tình của các thầy cô võ sư, huấn luyện viên (HLV), họ đã vượt lên chính mình, khẳng định người khiếm thị không có nghĩa là khiếm... võ!
“Bây giờ hoặc không bao giờ”
Ngày cuối tuần, lớp dạy Judo miễn phí cho những người khiếm thị ở Hội Người mù TP.HCM nhộn nhịp hẳn lên. Sau tiếng hô lớn “bắt đầu” của HLV Lý Đại Nghĩa (hiện là Tổng thư ký Liên đoàn Judo Việt Nam), võ sinh Trương Phước Khải (xuất thân từ Câu lạc bộ Bừng Sáng) bắt đầu ra đòn bằng động tác khoèo chân, xốc áo của “đối phương” rồi xoay người trở lại như một vận động viên chuyên nghiệp, dù Khải không nhìn thấy gì.
HLV Lý Đại Nghĩa cho biết: “Khải là một trong số ít những võ sinh đạt đai nâu, hiện đang ráo riết tập luyện để dự thi lên cấp đai đen. Khải cũng sẽ cùng các võ sinh khác trong đội tuyển Judo khiếm thị tham gia Giải thể thao người khuyết tật TP.HCM tổ chức trong tháng 9 này”. HLV Lý Đại Nghĩa cũng chính là người đầu tiên có ý tưởng đưa môn Judo đến với người khiếm thị. Anh cho biết: “Qua nhiều lần đi thi đấu và tham gia các hội thảo, tôi thấy phong trào dạy Judo cho người khiếm thị ở các nước khác như Nhật Bản, Pháp, Mỹ… rất phổ biến. Tôi nghĩ họ làm được thì mình cũng làm được nên bắt tay vào ngay, bây giờ hoặc không bao giờ”. Bước đầu, anh lên mạng thu thập tài liệu, cũng như phương pháp giảng dạy Judo cho người khiếm thị. Sau đó, anh liên hệ với Câu lạc bộ nuôi dạy trẻ khiếm thị Bừng Sáng (Quận 10 – TP.HCM), chọn ra 15 em để mở lớp dạy miễn phí đầu tiên. Ban đầu, lớp học này gặp khó khăn về kinh phí nên anh cùng với một số đồng nghiệp đi vận động các nhà hảo tâm, xin võ phục cho các em. Các nhà hảo tâm ủng hộ, động viên rất nhiệt tình.
![]() |
| Buổi tập luyện |
Tiếp nối từ ý tưởng của HLV Lý Đại Nghĩa, lớp học Aikido miễn phí dành cho người khiếm thị cũng được hình thành tại Nhà thi đấu Hồ Xuân Hương (Quận 3 – TP.HCM), do võ sư 65 tuổi Nguyễn Thị Thanh Loan làm chủ nhiệm. Cô Loan hiện là Trưởng bộ môn Aikido thuộc Hội Võ thuật người khiếm thị TP.HCM, đồng thời là người phụ nữ Việt Nam thứ hai đạt đến đẳng Shodan (tức huyền đai quốc tế Aikikai). Cô đã tìm hiểu, soạn giáo án dành cho người khiếm thị học Aikido với mong muốn các em tự tin, khỏe mạnh và hòa nhập với cộng đồng. Nhớ lại thời điểm mở lớp dạy võ miễn phí này, cô Thanh Loan kể: “Năm 2005, tôi được Hội Người mù TP.HCM đề nghị dạy võ Aikido cho người khiếm thị. Trước khi nhận nhiệm vụ đặc biệt này, tôi trằn trọc suy nghĩ nhiều đêm liền, bởi trong 45 năm qua, tôi đã quen dạy võ cho người sáng mắt, giờ làm sao dạy cho người mù đây? Tuy nhiên, sau khi trực tiếp đứng lớp, tôi ngạc nhiên nhận thấy nhiều bạn trẻ khiếm thị tiếp thu môn võ rất nhanh. Tôi tận dụng thính giác, xúc giác nhạy bén của các em bằng cách giải thích nhiều, sờ tay chân để làm mẫu. Các em không thấy khoảng trống trước mặt nên dạn dĩ trong những thế té ngã. Nhờ đó, các võ sinh tiếp thu nhanh, tập đúng chiêu thức và ngày càng tiến bộ vượt bậc”. Cô Loan cho biết thêm: “Đối với người bình thường học Aikido, lúc té họ té không thật vì nhìn thấy nên sợ đau. Còn với người khiếm thị, họ té rất thật nên trông rất đẹp. Aikido là môn võ của tình thương. Mục tiêu cơ bản của những lớp này là giúp võ sinh khiếm thị biết cách té ngã không đau, nhằm giảm thiểu chấn thương, không ảnh hưởng đến Đăng Ký MM88.COM Ngay +88K của các em”.
Niềm vui nhân đôi
Từ ngày đưa lớp Aikido về hoạt động tại Nhà thi đấu Hồ Xuân Hương, lớp võ của cô Loan còn nhận thêm các võ sinh câm điếc, những người thiểu năng trí tuệ, mắc hội chứng Down. “Với học viên câm điếc, tôi tưởng các em nhìn thấy được chắc là dạy dễ hơn. Nhưng tôi đã vấp phải khó khăn trong việc truyền đạt, tập trung sự chú ý của các em. Thế là tôi phải tìm cách học một số ký hiệu ngôn ngữ thông dụng để ‘nói’ với học viên khiếm thính. Còn đối với những người thiểu năng trí tuệ, bệnh Down, do hạn chế về trí não nên nhiều em thường học trước quên sau, có những lớp cả tháng trời mới học té được. Tuy vậy, các em vẫn đến lớp đều đặn, kiên nhẫn tập luyện nên đã có những cải thiện đáng kể…” – cô Loan chia sẻ.
![]() |
| Thầy trò và những tấm huy chương |
Sáu năm qua, võ sư Thanh Loan đã dạy Aikido miễn phí cho hơn 120 thanh thiếu niên khuyết tật. Số võ sinh hiện tại của lớp cô là 70 người, trong đó có khoảng 20 người mắc bệnh Down. Cô Loan cho biết, hiện có không ít học viên mù đã lên đai nâu Aikido (chỉ xếp sau đai đen cao nhất). Sắp tới, cô Loan sẽ thành lập cơ sở “Aikido - thế giới là yêu thương” để thu nhận nhiều học viên khuyết tật hơn nữa. Võ sinh khiếm thị Bùi Văn Thành, 20 tuổi, ngụ ở Q.10 - TPHCM được mẹ đưa đến lớp võ 3 buổi/tuần. Sau hơn một năm, Thành đã thực hiện khá nhuyễn một số kiểu té khó và đòn kỹ thuật trong Aikido. Thành còn được mời tham gia đợt biểu diễn Aikido quốc tế diễn ra từ 18 - 21.11.2010 tại Hà Nội. Còn võ sinh Nguyễn Hương Giang cho biết: “Từ khi được học Aikido, em tự tin lắm, không còn mặc cảm khi tiếp xúc với xã hội. Em sẽ cố gắng tập luyện thật giỏi để tham gia thi đấu các giải mang thành tích về tặng cho cô Loan”. Võ sư Thanh Loan tâm sự: “Tôi rất vui vì càng ngày, võ sinh khiếm thị đến với võ đường của tôi ngày càng đông và không có em nào bỏ học nửa chừng. Tôi sẽ tiếp tục công việc này cho đến khi không còn sức lực nữa mới thôi”
Còn hiện tại lớp võ của HLV Judo Lý Đại Nghĩa đã phát triển rộng rãi đến các CLB thuộc Trường phổ thông đặc biệt Nguyễn Đình Chiểu, Nhà thiếu nhi Quận 12, Trung tâm Sao Mai đến các tỉnh lân cận như Đồng Nai, Tiền Giang, Bình Dương, Bà Rịa Vũng Tàu, Tây Ninh… đồng thời đạt được những thành quả rất đáng khích lệ tại 2MM88.com trò chơi casino và slot Thể thao người khuyết tật châu Á Thái Bình Dương - Fespic Games tổ chức ở Malaysia, Asian Paragames 3 tổ chức tại Thái Lan. Năm 2008, đã đào tạo được 1 VĐV Judo khiếm thị Triệu Thị Nhỏi tham dự Paralympic tại Bắc Kinh và đạt được hạng 7 thế giới. Nhìn những tấm huy chương của học trò mang về, niềm vui của anh nhân lên gấp bội. Sau 6 năm gầy dựng và phát triển, hiện nay trên toàn thành phố số người khiếm thị đến với Judo tăng hơn mười lần. Bên cạnh đó, những lớp võ của anh được nhiều mạnh thường quân, các tổ chức trong nước và quốc tế hỗ trợ khá nhiều trang thiết bị luyện tập hiện đại. Theo HLV Lý Đại Nghĩa thì ngoài việc hướng dẫn các lý thuyết, đòn thế cơ bản như những người bình thường, điểm đặc biệt của HLV Judo cho người khiếm thị là phải dạy học trò mình khả năng phán đoán bằng thính giác. Khi đã nhuần nhuyễn bài học này, các VĐV Judo khiếm thị sẽ sử dụng “hơi tai” để nhận biết động tĩnh của đối thủ để dựa vào đó chống đỡ hoặc ra đòn. HLV Nghĩa bộc bạch: “Từ mong muốn các em khiếm thị được khỏe mạnh, biết tự đứng lên sau khi vấp ngã, tự tin hơn trong giao tiếp và hòa nhập cuộc sống, đến nay tôi đã nhìn thấy các em sử dụng các đòn như tewaza (bộ đòn tay), sotogari (đòn chân), honkesa gatame (đòn đè)... một cách thuần thục, điêu luyện. Đó là niềm hạnh phúc lớn nhất của tôi, mọi khổ cực như tan biến hết”. Võ sinh Trương Phước Khải bộc bạch: “Tôi sẽ cố gắng luyện tập, thi đạt đai đen đầu tiên của người khiếm thị để sau này phụ giúp cho thầy cô hướng dẫn các em khiếm thị. Là một người khiếm thị, tôi hiểu được niềm vui khi được tập võ thuật”.
Đại Nghĩa
